SPPU च्या QS क्रमवारीत घसरण झाल्याने प्रशासन आणि शैक्षणिक कामगिरीबद्दल चिंता निर्माण झाली आहे

पुणे : एक मोठा धक्का बसला आहे, सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठ (SPPU) 566 व्या स्थानावरून 791-800 बँडवर घसरले आहे, QS वर्ल्ड युनिव्हर्सिटी रँकिंग 2027 मध्ये, 52 भारतीय संस्थांनी जागतिक यादी बनवली असताना आणि अनेकांनी त्यांची कामगिरी सुधारली असतानाही, केवळ एका वर्षात जवळपास 250 स्थानांची घसरण झाली आहे.SPPU चा रँकिंग प्रवास चढउतारांनी चिन्हांकित केला आहे. ते 2023 मधील 541-550 बँडवरून 2024 मध्ये 711-720 वर गेले, 2026 मध्ये ते 566 पर्यंत परत आले आणि त्याची नवीनतम घसरण पाहिली. विद्यापीठाच्या सिनेट सदस्यांनी प्रशासकीय अपयशावर स्लाइडचा ठपका ठेवला आणि राज्यपाल आणि राज्य सरकारला हस्तक्षेप करण्यास सांगून सुधारणांना धक्का देण्याच्या प्रयत्नांकडे दुर्लक्ष केले गेले.शैक्षणिक तज्ज्ञांनी सांगितले की, जागतिक क्रमवारी ही संशोधनाची गुणवत्ता, उद्धरण, आंतरराष्ट्रीय सहयोग, प्राध्यापकांची ताकद आणि शैक्षणिक प्रतिष्ठा यावर आधारित आहे. ते म्हणाले की SPPU ची सतत घसरण सखोल संस्थात्मक आव्हाने प्रतिबिंबित करते आणि तातडीच्या सुधारात्मक उपायांसाठी आवाहन केले.विद्यापीठाच्या व्यवस्थापन परिषदेचे निवडून आलेले सदस्य सागर वैद्य यांनी या घसरणीला प्रशासकीय नेतृत्वातील अपयश कारणीभूत असल्याचे सांगितले. ही घसरण चिंताजनक आहे. काही निवडून आलेले सदस्य आणि मी गेल्या दोन वर्षांपासून सुधारणा आणि विद्यापीठाच्या सुविधा सुधारण्यासाठी प्रयत्न करत आहोत. दुर्दैवाने, चिंता व्यक्त करणाऱ्यांना लक्ष्य करण्यात आले आहे. या परिस्थितीकडे राज्यपाल, मुख्यमंत्री आणि उच्च शिक्षण मंत्री यांनी तातडीने लक्ष देण्याची गरज आहे, “ते म्हणाले.शैक्षणिक आणि नियोक्ता प्रतिष्ठा, संशोधन उद्धरण, आंतरराष्ट्रीय विद्याशाखा आणि विद्यार्थ्यांची विविधता यासह अनेक संकेतकांचाही क्रमवारीवर प्रभाव पडतो असे शिक्षण तज्ञांनी सांगितले.ही बाब गंभीर चिंतेची आहे. यापूर्वी, विद्यापीठाने NIRF क्रमवारीतही घसरण पाहिली होती. अनेक सिनेट सदस्यांना असे वाटते की निर्णय घेण्यातील विलंब, स्पष्ट प्रशासकीय दिशा नसणे आणि मजबूत संशोधन परिसंस्था तयार करण्यात अपयशी स्थितीवर प्रतिकूल परिणाम झाला आहे. एसपीपीयूचे रँकिंग सुधारण्यासाठी आणि त्याची प्रतिष्ठा पुनर्संचयित करण्यासाठी उपायांवर चर्चा करण्यासाठी आम्ही कुलगुरूंना विशेष सत्र बोलावण्याची विनंती केली आहे,” असे सिनेट सदस्य विनायक आंबेकर यांनी सांगितले.“जागतिक रँकिंग केवळ पायाभूत सुविधा किंवा विद्यार्थ्यांच्या सामर्थ्याबद्दल नाही. हे संशोधन गुणवत्ता, प्रकाशने, उद्धरणे आणि आंतरराष्ट्रीय सहयोग यावर बरेच अवलंबून असते. SPPU च्या उंचीचे विद्यापीठ वर्षानुवर्षे असे चढउतार सहन करू शकत नाही,” असे शिक्षण समुपदेशक विवेक वेलणकर म्हणाले.युनिव्हर्सिटीच्या माजी कुलगुरूंनी सांगितले की, ही नकार वेक-अप कॉल म्हणून काम करायला हवी. “SPPU कडे एक मजबूत शैक्षणिक वारसा आणि एक विशाल संलग्न कॉलेज नेटवर्क आहे. तथापि, जागतिक क्रमवारीत टिकून राहण्यासाठी संशोधन, नवकल्पना, विद्याशाखा विकास आणि आंतरराष्ट्रीय सहभागामध्ये सातत्यपूर्ण गुंतवणूक आवश्यक आहे. रँकिंगने प्राधान्यक्रमांचे गंभीर पुनरावलोकन करण्यास प्रवृत्त केले पाहिजे, ”तो म्हणाला.दरम्यान, विद्यापीठाच्या अधिकाऱ्यांनी याबाबत काहीही बोलण्यास नकार दिला.SPPU च्या भागधारकांनी घसरणीमागील घटकांचे सर्वसमावेशक मूल्यांकन आणि विद्यापीठाची जागतिक स्थिती पुनर्संचयित करण्यासाठी स्पष्ट रोडमॅपची मागणी केली आहे.QS जागतिक विद्यापीठ क्रमवारी 2027जगातील शीर्ष पाच विद्यापीठेमॅसॅच्युसेट्स इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी (यूएसए)इम्पीरियल कॉलेज लंडन (यूके)स्टॅनफोर्ड विद्यापीठ (यूएसए)ऑक्सफर्ड विद्यापीठ (यूके)हार्वर्ड विद्यापीठ (यूएसए)प्रमुख भारतीय संस्था आणि क्रमवारीआयआयटी दिल्ली – 118IIT बॉम्बे – 134IIT मद्रास – 170IIT खरगपूर – 205IIT कानपूर – 221इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्स बेंगळुरू – 221दिल्ली विद्यापीठ – ३२२