पुणे जिल्ह्यातील मुसळधार पावसामुळे चार दिवसांच्या सततच्या आवकनंतर उजनीचा जिवंत साठा ८ टीएमसीवर पोहोचला आहे.

पुणे : 116 टीएमसी क्षमतेच्या पश्चिम महाराष्ट्रातील सर्वात मोठ्या जलाशय असलेल्या उजनी धरणाला गेल्या चार दिवसांत सुमारे 23 टीएमसी आवक प्राप्त झाली आहे, जे केवळ मृत साठ्यावर अवलंबून राहून जवळपास सहा आठवडे शून्य साठ्याच्या खाली राहिल्यानंतर बुधवारी त्याचा थेट साठा सुमारे 8 टीएमसी इतका भरला. पुणे जिल्ह्य़ातील मोठ्या प्रमाणावर पाऊस आणि उर्ध्व जलाशयांमधून सतत पाणी सोडल्याने हा विकास झाला.पाटबंधारे विभागाच्या अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, गेल्या आठवड्यापर्यंत परिस्थिती गंभीर होती, जेव्हा जलाशयाचा साठा उणे 15 टीएमसीपर्यंत घसरला होता, हे दर्शविते की मृत साठ्यातील सुमारे 15 टीएमसी पाणी पिण्याच्या पाण्याची गरज भागवण्यासाठी वापरण्यात आले होते. “गेल्या चार दिवसांत उर्ध्व प्रवाहातील धरणांमधून मोठ्या प्रमाणात आवक झाली, तथापि, जलाशयाच्या स्थितीत लक्षणीय सुधारणा झाली आहे. पुणे जिल्ह्यातील उर्ध्व बंधाऱ्यांमधून पाण्याचा विसर्ग सुरूच असल्याने त्याचा साठा आणखी वाढण्याची अपेक्षा आहे,” एका अधिकाऱ्याने सांगितले.उजनीला खडकवासला सर्कल, तसेच पवना, मुळशी आणि वीर या प्रमुख जलाशयातून सोडलेले पाणी मिळते. अधिका-यांनी सांगितले की आवक आणि जलाशयाच्या पातळीचे बारकाईने निरीक्षण केले जात आहे. “परंतु अलीकडेच जलसाठ्यात वाढ होऊनही उजनीतून पाणी सोडण्याची सध्या कोणतीही योजना नाही,” असे एका अधिकाऱ्याने सांगितले.पुणे-सोलापूर जिल्ह्याच्या सीमेवर वसलेले, उजनी हे प्रदेशातील सर्वात महत्त्वपूर्ण जलाशयांपैकी एक आहे. ते सोलापूर आणि पुणे आणि अहिल्यानगर जिल्ह्याच्या काही भागांना पिण्याच्या पाण्याचा पुरवठा करते. हे धरण तीन जिल्ह्यांतील ऊस पिकवणाऱ्या विस्तीर्ण भागात सिंचनासाठी देखील मदत करते, तर सोलापूर आणि पंढरपूर शहरे पिण्याच्या पाण्यासाठी त्यावर अवलंबून आहेत.गेल्या वर्षी, जलाशय पूर्ण क्षमतेने पोहोचला होता, परंतु मृत साठ्यात पडण्यापूर्वी नंतरच्या काही महिन्यांत साठवण पातळी हळूहळू कमी होत गेली. पाटबंधारे अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, जर मान्सूनची क्रिया ऑगस्ट आणि सप्टेंबरपर्यंत मजबूत राहिली तर पावसाळ्याच्या अखेरीस जलाशय पूर्ण क्षमतेच्या दिशेने जाऊ शकेल.कोयना साठा 37% वरपश्चिम महाराष्ट्रातील आणखी एक महत्त्वाचा जलाशय असलेल्या कोयना धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात झालेल्या मुसळधार पावसामुळे बुधवारी पाणीसाठा वाढून 37 टक्के झाला.1 जूनपासून धरणात 1,400 मिमी पेक्षा जास्त पाऊस झाला आहे, विशेषत: गेल्या चार दिवसांत झालेल्या जोरदार पावसाची नोंद आहे. अधिका-यांनी सांगितले की, जलाशयाच्या ठिकाणी सलग तीन दिवस तीन अंकी दैनंदिन पावसाची नोंद झाली आहे, परिणामी आवक मोठ्या प्रमाणात वाढली आहे.कोयना, जिच्या पाण्याचा वापर प्रामुख्याने जलविद्युत निर्मितीसाठी केला जातो, 4 जुलै रोजी जलसाठा सुमारे 15% इतका होता. संपूर्ण पाणलोटात सततच्या पावसामुळे चार दिवसांत जलाशयाचा साठा दुप्पट झाला आहे. एका अधिकाऱ्याने सांगितले की, “प्रवाह मजबूत राहील आणि प्रदेशात मुसळधार पाऊस कायम राहिल्यास पाण्याची पातळी वाढत राहण्याची अपेक्षा आहे.”