तुटवड्याच्या दाव्यात शेतकरी युरियासाठी ओरडत असताना शिरूरमध्ये पोलीस तैनात

पुणे : शेवटच्या खरीप पेरणीच्या हंगामात शेकडो शेतकरी युरिया सुरक्षित करण्यासाठी तासनतास रांगेत उभे राहिल्याने आठवड्याच्या शेवटी शिरूर तालुक्यातील गावांमध्ये गोंधळ उडाला. पुरेसा साठा असल्याच्या अधिकृत दाव्यानंतरही तुटवड्याचा आरोप असताना गर्दीचे व्यवस्थापन करण्यासाठी पोलिसांना तैनात करावे लागले.आमदाबाद येथील सहकारी कृषी सेवा केंद्रात शुक्रवारी पहाटेपासून गर्दी सुरू झाली आणि रविवारपर्यंत कायम होती. ताज्या शिपमेंटच्या बातम्यांनी केंद्राकडे शेतकरी पाठवले, जिथे अनेकांनी आवश्यक खताची एक पिशवी सुरक्षित करण्यासाठी रात्री 11 वाजेपर्यंत वाट पाहिली.चिंताग्रस्त शेतकऱ्यांनी वितरण बिंदूमध्ये प्रवेश करण्यासाठी धक्काबुक्की सुरू केल्यानंतर वाढत्या गर्दीने अधिकाऱ्यांना पोलिस बंदोबस्त मागवण्यास भाग पाडले. सुव्यवस्था राखण्यासाठी आणि वाजवी प्रवेश सुनिश्चित करण्यासाठी वितरण प्रक्रियेवर देखरेख करण्यासाठी अधिकारी जागेवरच राहिले.पावसाळ्याच्या महत्त्वाच्या वळणावर ही झुंज येते. सोयाबीन आणि मोती बाजरी या पिकांसाठी युरियाचा वेळेवर वापर करणे अत्यावश्यक आहे; शेतकऱ्यांना भीती वाटते की कोणत्याही विलंबाने वाढ खुंटेल, उत्पादनात घट होईल आणि लागवडीचा खर्च वाढेल.जमिनीवर निराशाजनक दृश्ये असूनही, जिल्हा कृषी अधिकाऱ्यांनी सांगितले की पुरवठा संकट नाही.“आमच्याकडे अंदाजे 36,000 टन युरियाचा साठा आहे, जो मागील वर्षांच्या अंदाजानुसार हंगामासाठी पुरेसा आहे,” असे जिल्हा कृषी अधिकारी संजय काचोळे यांनी TOI ला सांगितले. “आम्ही या परिस्थितीमुळे आश्चर्यचकित झालो आहोत. शिरूरमधील विशिष्ट केंद्रांवर स्थानिकीकृत वितरणाची समस्या असल्याचे दिसते. आम्ही आमच्या अधिकाऱ्यांना चौकशी करण्याचे निर्देश दिले आहेत आणि स्थानिक मागण्या पूर्ण करण्यासाठी पुरवठा त्वरित वळवला जाईल याची खात्री करा.“काचोळे पुढे म्हणाले की काही किरकोळ विक्रेत्यांनी किंमती वाढवण्यासाठी “कृत्रिम टंचाई” निर्माण केली आहे का याचाही विभाग तपास करत आहे. “आमच्याकडे साठेबाजी किंवा दरवाढीचे पुरावे आढळल्यास, आम्ही कठोर कारवाई करू. शेतकऱ्यांनी घाबरून जाऊ नये आणि कोणत्याही अनियमिततेची तक्रार तहसील कार्यालयाला कळवा,” ते म्हणाले.मात्र, शेतकऱ्यांसाठीचे वास्तव त्याहूनही भीषण आहे. साठा संपल्यानंतर रिकाम्या हाताने घरी परतण्यासाठी अनेकांनी संपूर्ण दिवस रांगेत घालवल्याची नोंद केली.कृषी कार्यकर्त्यांनी सांगितले की, मोठ्या प्रमाणात मान्सूनच्या पावसामुळे मागणीत अचानक वाढ झाली आहे, ज्यामुळे वितरण नेटवर्कमधील खोलवर बसलेल्या त्रुटी उघड झाल्या आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की जिल्ह्यात कागदावर पुरेसा साठा असला तरी तो वेळेवर किरकोळ दुकानात हलविण्यात अपयश आल्याने खरेदीत घबराट पसरली आहे.“आम्हाला गरज असताना युरिया मिळू शकत नाही. दुकानदार सतत टंचाई असल्याचा दावा करतात,” कृषी कार्यकर्ते शांताराम सरवदे म्हणाले. “अधिकाऱ्यांनी स्प्रेडशीट पाहणे बंद केले पाहिजे आणि पेरणीच्या विंडो दरम्यान शेतकऱ्यांकडून थेट अभिप्राय घेणे सुरू केले पाहिजे.”“पेरणीच्या वेळी, वेळ ही सर्व काही असते. जर एखाद्या शेतकऱ्याने युरिया अर्जासाठी खिडकी चुकवली, तर संपूर्ण हंगामातील उत्पादन धोक्यात येते,” असे कार्यकर्ते श्रीपाद लोनारी म्हणाले.पीक पेरणीच्या हंगामात घबराटीची खरेदी आणि लांबलचक रांगा टाळण्यासाठी शेतकरी संघटनांनी राज्याच्या कृषी विभागाकडे देखरेख मजबूत करणे, वितरण यंत्रणा सुधारणे आणि खतांचे समान वाटप सुनिश्चित करण्याचे आवाहन केले आहे.